EU vergeet energieopslag in energieplan

De EU wil zo snel mogelijk onafhankelijk worden van Russische energie. Daarvoor introduceerde Brussel dit jaar het ‘REPowerEU’-plan. Onze onderzoekers constateren dat het energieplan een belangrijk hoofdstuk mist: de opslag van zonne-energie.

Het Europese energieplan gaat ervan uit dat de EU in 2025 ruim 320 gigawatt (GW) aan zonne-energie opwekt. In 2030 zou dat tussen de 400 en 500 GW moeten zijn. Energieopslag speelt daarbij een cruciale rol, maar daar rept het plan niet over.

Snelle groei energieopslag

De batterijopslag van energie in Europa omvat op dit moment zo’n 10 GW. Hiervan is 50% dit jaar gerealiseerd. Volgens de European Association for Storage of Energy (EASE) komt de Europese energieopslag in 2030 uit op circa 57 GW. De groei is fors maar zal onvoldoende blijken, stelt de EASE. Om de Europese klimaatdoelen te bereiken zou de opslag in 2030 200 GW moeten bedragen.

Komende jaren terugslag

Onze researchafdeling voorziet de komende jaren enige terugslag voor energieopslag. Dat heeft te maken met het tekort aan lithium en de voortdurende verstoring van de supply chain. De aanvoer van niet alleen grondstoffen maar ook bijvoorbeeld chips, zal nog enige tijd moeizaam blijven en voor vertraging zorgen. Wat ook niet meewerkt is de oplopende rente en de inflatie. Investeringen worden hierdoor uitgesteld.

Zoutwaterbatterijen

Er wordt volop gezocht naar nieuwe basismaterialen voor batterijen. Tegenwoordig wordt vooral het schaarse lithium gebruikt. Voorheen ook wel andere zeldzame stoffen als nikkel, mangaan en kobalt. Het wachten is op baanbrekende innovaties zoals bijvoorbeeld zoutwaterbatterijen.

De opwekking van duurzame energie zoals zonne- en windenergie, is weersafhankelijk en daardoor wisselvallig. Om efficiënt gebruik te maken van de piekmomenten en overbelasting te voorkomen is de inzet van tijdelijke energieopslag cruciaal. De wisselende aanvoer van duurzame energie is met opslag te stabiliseren. Door vraag en aanbod van energie met elkaar te koppelen is voorspelbare en stabiele energieproductie te realiseren. Afspraken hierover met netbeheerders verlopen helaas moeizaam. Mede omdat de regelgeving achterloopt bij de huidige omstandigheden en energiedoelen. De beperkte aandacht voor energieopslag staan in schril contrast met de aandacht voor duurzame energie en elektrisch rijden. Terwijl juist deze ontwikkelingen het tekort aan opslag accentueren.

Stimulans ontbreekt

Het Europese energieplan gaat ervan uit dat 45% van het energieverbruik in 2030 duurzame energie betreft. Dat hiervoor ook voldoende energieopslag nodig is blijft onvermeld. Ook ontbreken stimulerende prikkels voor investeringen in opslag-projecten.

Sterke groei op lange termijn

Ondanks de verwachte terugslag voor de komende jaren is onze researchafdeling overtuigd van de sterke groei van batterij-opslag op de (middel)lange termijn. De investeringen wereldwijd zullen in de periode van 2020-2030 uitkomen ergens tussen 4 en 11 miljard USD. Om vervolgens op te lopen tot 10 à 20 miljard USD in het decennium daarna.

Duitsland is de grootste markt voor batterijen. Zo loopt het land voorop met thuisbatterijen. Huishoudens kunnen zonne-energie die ze niet direct gebruiken opslaan in een thuisaccu. Groot-Brittannië is de 2e markt voor energieopslag.